Xói mòn ở thượng nguồn:
Nước mưa, dòng chảy và lực địa chất làm xói mòn đất đá ở vùng thượng nguồn. Các hạt vật liệu như đất, cát, bùn bị cuốn vào dòng nước, trở thành phù sa.
Vận chuyển phù sa:
Dòng nước sông mang phù sa từ thượng nguồn xuống trung lưu và hạ lưu. Lượng phù sa vận chuyển phụ thuộc vào lưu lượng nước, tốc độ dòng chảy và đặc điểm địa chất.
Bồi đắp phù sa ở trung lưu:
Tốc độ dòng chảy giảm khiến phù sa nặng lắng đọng. Tạo ra các bãi bồi, cồn cát dọc hai bên bờ sông, mở rộng vùng đất ven sông.
Tích tụ phù sa ở hạ lưu và cửa sông:
Ở vùng hạ lưu, dòng chảy chậm khiến phù sa mịn (bùn, đất sét) lắng đọng. Phù sa tích tụ ở cửa sông tạo nên đồng bằng, châu thổ, cồn cát hoặc các đảo nhỏ.